Bayi Fiyat Uyum Raporu Nasıl Hazırlanır?

Marka, üretici ve distribütörler için bayi fiyat takibi yalnızca belirli bir fiyatın altında kalan satıcıları listelemekten ibaret değildir. Sağlıklı bir bayi fiyat uyum raporu; hangi ürünün, hangi kanalda, hangi bayi tarafından, ne zaman ve hangi satış koşullarıyla sunulduğunu kanıtlanabilir biçimde gösterir. Raporun amacı, kanal görünürlüğünü artırmak, fiyat hareketlerini tutarlı verilerle incelemek ve ticari ekiplerin önceliklerini belirlemektir.

Türkiye’de yeniden satış fiyatlarına ilişkin uygulamalar rekabet hukuku bakımından hassas olabilir. Bu nedenle takip edilen referans değerlerin niteliği, bayi sözleşmeleri, bildirim dili ve uygulanacak aksiyonlar şirketin hukuk danışmanları tarafından değerlendirilmelidir. Teknik rapor, hukuki kararın yerine geçmez; doğrulanabilir veriyi ve olay kaydını ilgili ekiplere sunar.

Bayi Fiyat Uyum Raporu Nedir?

Bayi fiyat uyum raporu, yetkili veya yetkisiz satıcıların halka açık kanallardaki fiyat gösterimlerini belirli bir dönem için bir araya getiren analiz dokümanıdır. Raporda ürün kodu, bayi adı, kanal, gözlenen fiyat, kargo ve kampanya koşulları, referans değer, sapma oranı, stok durumu, ilk ve son görülme zamanı ile kanıt bağlantısı bulunur. Böylece tek bir ekran görüntüsü yerine olayın kapsamı ve sürekliliği izlenebilir.

Rapor hazırlanırken “uyumlu”, “inceleme gerekli” ve “doğrulanmış sapma” gibi açık statüler kullanılabilir. Bir fiyatın otomatik olarak ihlal sayılması yerine önce ürün eşleşmesi, varyant, paket adedi, kupon, üyelik indirimi ve teslimat bedeli doğrulanmalıdır. Yanlış eşleşme veya koşullu kampanya, hatalı bildirimlere ve bayi ilişkilerinde gereksiz gerilime yol açabilir.

Rapor Öncesi Veri Modeli Nasıl Kurulur?

İlk adım tekil bayi ve ürün kimliklerini oluşturmaktır. Aynı bayi farklı pazaryerlerinde farklı mağaza adları kullanabilir. Vergi numarası, sözleşme kaydı, mağaza URL’si ve bilinen ticari unvan gibi alanlarla bir bayi ana kaydı kurulmalıdır. Ürün tarafında SKU, barkod, model kodu, varyant, paket miktarı ve ürün URL’si birlikte tutulmalıdır.

Yetkili ve yetkisiz satıcılar ayrı sınıflandırılmalıdır. Yetkili bayi için sözleşme ve iletişim süreci geçerliyken yetkisiz satıcı için kaynağın doğrulanması, sahte ürün riski veya platform bildirim prosedürü gündeme gelebilir. Bu iki grubun aynı aksiyon kuyruğunda değerlendirilmesi raporun operasyonel değerini düşürür.

Hangi Fiyat Esas Alınmalıdır?

Yalnızca ürün sayfasındaki büyük rakamı kaydetmek yeterli değildir. Müşterinin erişebildiği etkin fiyat; ürün bedeli, zorunlu kargo, herkese açık indirim ve uygulanabilir kampanya etkisi dikkate alınarak hesaplanmalıdır. Belirli banka kartına, üyelik seviyesine, sepet tutarına veya kişisel kupona bağlı indirimler ayrıca işaretlenmelidir.

Referans değer de açık biçimde tanımlanmalıdır. Tavsiye edilen satış fiyatı, kampanya fiyatı ve minimum ilan fiyatı aynı kavram değildir. Şirket, kullandığı referansın hukuki ve sözleşmesel niteliğini yanlış yorumlamamalıdır. Rapor başlığında ve sütun açıklamalarında referans türü yazılmalı; kullanıcılar teknik bir eşiği bağlayıcı satış fiyatı gibi algılamamalıdır.

Uyum Skoru Nasıl Hesaplanır?

Bayi bazlı uyum skoru, raporlanan dönemde geçerli gözlemlerin ne kadarının belirlenen inceleme kriterleri içinde kaldığını gösteren operasyonel bir göstergedir. Basit formül, uygun gözlem sayısının toplam doğrulanmış gözlem sayısına bölünmesidir. Ancak her ürün aynı ticari öneme sahip olmayabilir. Stratejik SKU’lar, yüksek trafik alan kanallar veya uzun süre devam eden sapmalar daha yüksek ağırlıkla değerlendirilebilir.

Skorun tek başına yaptırım kararı üretmemesi gerekir. Örneğin yüz ürün içinde bir üründe kısa süreli ve koşullu bir kampanya görülen bayi ile sürekli ve geniş kapsamlı sapma gösteren bayi aynı puana yakın çıkabilir. Bu nedenle skorun yanında etkilenen SKU sayısı, olay süresi, ortalama sapma, kanal sayısı ve tekrar oranı gösterilmelidir.

Kanıt Kaydı Nasıl Tutulmalıdır?

Her olay için zaman damgalı ekran görüntüsü, sayfa URL’si, tarama zamanı, görüntülenen fiyat alanı ve mümkünse ham veri özeti saklanmalıdır. Sayfanın sonradan değişmesi ihtimaline karşı kanıt dosyası benzersiz olay numarasıyla ilişkilendirilmelidir. Kişisel veri içeren müşteri bilgileri toplanmamalı; saklama süresi ve erişim yetkileri şirket politikalarına uygun belirlenmelidir.

Bir fiyat yalnızca bir taramada görülmüşse “anlık gözlem”, birden fazla taramada devam etmişse “süreklilik doğrulandı” olarak etiketlenebilir. Böylece raporu okuyan ekip fiyatın geçici mi kalıcı mı olduğunu anlayabilir. Otomasyon hatası şüphesi varsa ikinci kaynaktan veya manuel kontrolden doğrulama yapılmalıdır.

WinBuyBox ile Standart Takip Karşılaştırması

Raporun Bölümleri Neler Olmalıdır?

Yönetici özeti bölümünde toplam izlenen bayi, ürün ve kanal sayısı; inceleme gerektiren olaylar; dönemsel değişim ve en yüksek riskli ürün grupları yer almalıdır. Operasyon bölümünde bayi ve SKU bazında ayrıntılı satırlar bulunmalıdır. Trend bölümünde haftalık veya aylık uyum oranı, yeni olaylar, kapanan olaylar ve ortalama çözüm süresi gösterilmelidir.

Aksiyon bölümünde olay sahibi, doğrulama durumu, hukuk görüşü, planlanan iletişim ve son tarih bulunmalıdır. Bir olay kapatıldığında kapanış nedeni seçilmelidir: yanlış eşleşme, kampanya koşulu, fiyat güncellendi, yetkisiz satıcı, teknik hata veya başka bir gerekçe. Bu yapı, aynı olayın tekrar tekrar açılmasını önler.

Raporlama Sıklığı Nasıl Belirlenir?

Yüksek trafikli pazaryerleri ve stratejik ürünler daha sık, düşük hacimli ürünler daha seyrek taranabilir. Yönetici özeti haftalık, ayrıntılı performans raporu aylık hazırlanabilir. Büyük kampanya dönemlerinde tarama sıklığı artırılmalı ve dönem öncesi referans değerler arşivlenmelidir. Her durumda rapor dönemi ile veri toplama sıklığı açıkça belirtilmelidir.

Sık Sorulan Sorular